Suçluya saygi: Mehmet Kemal Bey

(Boğazlıyan Kaymakamı Kemal Bey)

(1885, Beyrut – 10 Nisan 1919, İstanbul)


Kemal Bey Mehmet Kemal Bey, Osmanlı’nın son döneminde önemli devlet görevlerinde bulunmuştur. Ermenilerin bulundukları yerden sürülmesini öngören ve 27 Mayıs 1915’de yürürlüğe giren 'Tehcir Kanunu', Mehmet Kemal Bey'in Angora (Ankara) Vilayeti, Yozgat Sancağı Boğazlıyan Kazası Kaymakamı olduğu döneme denk düşer. 5 Ağustos 1915'te o güne dek görevde bulunan Cemal Bey'in itaatkar olmaması nedeniyle Yozgat Sancağı Mutasarraflığı makamına atanır. Boğazlıyan Kazası, o dönemde Angora Vilayeti sınırları içerisinde en yoğun Ermeni nüfusuna sahip yerleşim birimidir (48 köyde 40.000 kadar Ermeni yaşamaktadır). Oniki yaşın üzerinde olan erkeklerin Kemal Bey'in komutasında bölgeden sürülerek Hacılar'da, sonraları 'Gençler Mezbahası' diye anılan bir ortamda katledilmelerinin ardından, tamamen savunmasız kadın, çocuk ve yaşlıların Keller köyü yakınlarında bıçak, pala ve baltalarla hunharca öldürülmelerini bizzat organize etti. Çevrede bulunan Çerkez ve Kızılbaş köyleri talana davet edildi. Çetelerin her gün beş kadar Ermeni köyünü bu şekilde insansız hale getirmesinin ardından Yozgat'ın Ermeni halkına yönelen Kemal Bey, Yozgat Sancağında toplam 62.000 Ermeninin katlinin sorumluluk ve vebalini taşımaktadır.

1919 yılında çıkarıldığı Divan-ı Harp Mahkemesinın 29 Mart 1919 günkü savunmasında, 'sadece bir memur olarak görevini yerine getirdiğinden vicdanının rahat olduğunu' söylemiştir. Buna rağmen katliam ve talan suçundan (Osmanlı Harp Suçları Kanunu 170 ve 171. Maddeler) idama mahkum edilmiş ve infazı 10 Nisan 1919 günü İstanbul'da bulunan Beyazıt Meydanında gerçekleştirilmiştir. O günlerde idam cezasının yabancı ülkelere yaranmak için verildiği ve kendisinin suçsuz olduğu savıyla galeyana getirilen halkta öç alma duygusunun beslendiği bilinmektedir.

Mustafa Kemal Atatürk’ün isteğiyle çocuklarına ömür boyu maaş bağlanmış ve 1926 yıında çıkarılan özel kanunla ailesine tehcirle sürülmüº Emenilere ait ekonulan mülkten iki daire tahsis edilmiºtir.

Vasiyeti doğrultusunda, Kadıköy Kuşdili mezarlığına gömülmüştür. 1973 yılında Mülkiyeliler Birliği tarafından yenilelen kabri, ‚Milli Şehidimiz’ ibaresini taşımaktadır ve anıt-mezar olarak bilinmektedir.

Kemal Bey Grab    Kemal Bey Grab
İstanbul, Kadıköy Kuşdili Mezarlığı:


„Millet ve memleket uğrunda şehit olan Boğazlıyan Kaymakamı Kemal'in ruhuna fatiha“

Kemal Bey Grab
10 Ekim 1922 günü Ankara'da bulunan Büyük Millet Meclisince kabul edilen yasayla 'Şehid-i Milli' (Milli Şehit) ilan edilen Kemal Bey, günümüzde kesinlikle hakkı olmayan bir saygınlık görmektedir.

Kemal Bey Grab


Kemal Bey Schule
1945 yılında ortaokul olarak açılan ve 1966 yılında lise eklenen Boğazlıyan Lisesinin adı 2010 yılında‚ Boğazlıyan Kaymakam Kemalbey Anadolu Lisesi’ olarak değiştirilmiştir.

Ayrıca, Boğazlıyan’da Kaymakam Kemalbey İlkokulu ve Kemalbey Mahallesi de bulunmaktadır.


Kemal Bey
Ceyhan Mithatpaşa Mahallesindeki Milli Şehit Kemal Bey Anıtı


Kemal Bey

Kemal Bey    Kemal Bey
DEĞERLİ BASIN MENSUBU ARKADAŞLARIMIZA ve DOSTLARIMIZA:

Boğazlıyan Kaymakamı Kemal Bey’in idamının 90.yıldönümü nedeniyle düzenlediğimiz “İDAMININ 90.YILINDA BOĞAZLIYAN KAYMAKAMI MİLLİ ŞEHİT MEHMET KEMAL BEY”i Anma toplantısına teşriflerinizi bekler saygılar sunarız.

Hüseyin Sözlü
Ceyhan Belediye Başkanı

PROGRAMM:

1- Proğramın Takdimi
2- Saygı Duruşu İstiklal Marşı
3- Kur-an'ı Kerim Okunması ve Dua
4- Ceyhan Belediye Başkanımız Sayın Hüseyin Sözlü'nün Günün Anlamı Üzerine Konuşması
5- Milli Şehit Boğazlıyan Kaymakamı Kemal Bey Kimdir?


Kemal Bey
Bogazlıyan Terminal Parkı Kemal Bey Anıtı


Kemal Bey
Kaymakam von Boğazlıyan

Boğazlıyan Kaymakamlığı “Kemal, sen ölmedin. Sen şu anda toprağa verdiğimiz bir çiçeksin. Orada büyüyecek dalların o kadar dikenli olacak ki, seni bu akıbete layık görenlerin hepsini paramparça edecektir. İntikamın behemehal alınacaktır.” (10 Nisan 1919, İstanbul-Beyazıt Meydanında idamı sırasında bir tıbbiyelinin konuşmasından)
Kemal Bey Konulu Bazı Kitaplar:
KemalBey Buch                  KemalBey Buch

KemalBey Buch                  KemalBey Buch

KemalBey Buch